Konkurs_label Logotyp
Pexels-photo-269810

POEZJOMAT

„Ale w czym przejawia się poetyckość? – w tym, że słowo odczuwane jest jako słowo, a nie tylko jako reprezentant nazwanego przedmiotu lub jako wybuch emocji”.

Autorem przytoczonych słów jest Roman Jakobson, badacz poezji i języka. Poezji, która od wielu lat funkcjonuje na obrzeżu kultury masowej, poezji nigdy z nią niezespolonej. Od dawna znajduje się ona w kręgu zainteresowań nielicznych, osób, które odkryły w niej tę samą prawdę, której dotknął Jakobson.

Utracony status poezji, a co za tym idzie osłabienie wrażliwości na język, jest pokłosiem dominującego przekonania o tym, że to dziedzina sztuki nudna, zawiła, która nie przystaje do współczesności, tak przecież dynamicznej. Na szczęście, nie wszyscy podzielają ten pogląd i próbują z nim walczyć. Organizuje się konkursy poetyckie, przyznaje nagrody, a także coraz więcej miast w Polsce w swoim kulturalnym kalendarzu rezerwuje miejsce na wydarzenia poetyckie. Dobrym przykładem będzie Poznań, w którym naprzemiennie odbywają się literackie festiwale: od wielu lat Poznań Poetów, i jego młodszy brat Festiwal Fabuły. Warto zwrócić uwagę zwłaszcza na pierwszy z nich, podczas którego na różny sposób stara się wprowadzać poezję do miasta, wyprowadzić ją z akademickich murów i bibliotek pasjonatów. Rozrzucenie w wielu punktach miasta różnej wielkości klocków zawierających zapisane sylaby, z których można budować słowa, czy dekorowanie miejskich trawników cytatami pochodzącymi z różnych wierszy – to tylko kilka przykładów.

W Łodzi do sprawy w nietypowy sposób podszedł tamtejszy Dom Literatury. Do końca października 2016 roku można było na terenie Off Piotrkowska spotkać przedziwne urządzenie – Poezjomat. Wyrastający z ziemi czarny peryskop, przez którego drugi koniec jednak nie spogląda żaden ciekawski i zagubiony marynarz. Mało tego! Ten peryskop wyposażony jest w głośnik, który także nie spełnia najbardziej oczywistej ze swych funkcji – nie wydobywa się z niego muzyka, a głosy. Wyjątkowe, specjalne głosy, które czytają poezję. Wszystko w Poezjomacie zaskakauje.

Przybył on do Łodzi po długiej wędrówce po świecie. Gościł wcześniej w Londynie, Nowym Jorku, Berlinie, będą częścią projektu czeskich artystów skupionych wokół grupy „Piána na ulici” (nazwa nawiązuje do jednego z przedsięwzięć grupy, które polegało na umiejscowieniu w przestrzeni miejskiej, która – jak podkreślają artyści – należy do ludzi, nie do samochodów, ogólnodostępnych pianin). Jego zadanie jest jedno: dać szansę poezji zaistnieć w przestrzeni publicznej. Zasada jego działania jest prosta, według twórców to rodzaj poetyckiej szafy grającej. Każdy, kto ma na to ochotę może wybrać spośród szeregu nagrań wierszy i odtworzyć je. Nie tylko dla siebie, ale też dla przechodniów, kierowców, wszystkich zabieganych którzy na co dzień nie mają czasu lub możliwości, by przypomnieć sobie o poezji. Dzięki temu ma ona okazję na nowo wedrzeć się w tkankę miasta i – dosłownie – wykrzyczeć swoją obecność.

Dzięki swojemu pochodzeniu Łodzianie mogli zapoznać się nie tylko z rodzimą poezją (silnie reprezentowaną przez twórców Łódzkich), ale także z czeską. Oczywiście w przekładach. Na sam koniec, by niejako kontynuować tę ideę przedstawiamy listę poetów oraz wierszy, jakie można było usłyszeć w jedynym w swoim rodzaju Poezjomacie.  

Andrzej Strąk – „Wieczór autorski w Łodzi”
Izabela Kawczyńska – „Na wysokościach, na kolanach, niebo”
Kacper Bartczak – „Organizm i wiersz”
Krzysztof Kleszcz – „Eternity”
Maciej Robert – „Chojny, Komorniki”
Monika Mosiewicz – „Paciamcia”
Piotr Gajda – „Apokryf”
Piotr Grobliński – „x x x (nasze życie jest obliczone…)”
Przemysław Owczarek – „Tramwaj się”
Rafał Gawin – „I już”
Robert Rutkowski – „Grudzień, późny wieczór”
Zuzanna Ogorzewska – „Gra w Bałuty”
Radek Malý (przeł. Michał Tabaczyński)
Bogdan Trojak (przeł. Michał Tabaczyński)
Petr Borkovec (przeł. Michał Tabaczyński)
Marie Šťástná (przeł. Zofia Bałdyga)
Jan Těsnohlídek (przeł. Zofia Bałdyga)
Ondřej Buddeus (przeł. Zofia Bałdyga)
Kateřina Rudčenková (przeł. Zofia Bałdyga)
Jonáš Hájek (przeł. Zofia Bałdyga)



Minimalizm. Nowa moda czy potrzeba społeczna?

MERYTORYCZNY SPOŁECZNIK
O minimalizmie robi się coraz głośniej, pojawia się także sporo polskich publikacji i blogów minimalistów. Niejednokrotnie pojawia się także opinia, że to tylko chwilowa moda. Na zweryfikowanie tego twierdzenia jest jeszcze za wcześnie, niemniej jest to dość wymagający trend i raczej trudno za nim podążać zupełnie bezrefleksyjnie. Nie da się tak...
WIĘCEJ
Latest_square_pexels-photo-207489

Givebox - czyli społeczna wymiana z szafą w tle

TO DZIAŁA
„Nie ma tu firm, sponsorów, akcji pijarowych. To miejsce postawione przez mieszkańców dla mieszkańców. Opiera się na wzajemnym zaufaniu. Zakłada, że ludzie są życzliwi i dbają o dobro wspólne.“ – tak zachęcano do skorzystania z „Jeżyckiej Szafy“, czyli pierwszego polskiego GiveBox‘a, który stanął na jednej z poznańskich ulic. Dowiedzcie się więc...
WIĘCEJ
Latest_square_pexels-photo-210892

Jak organizować inicjatywy społeczne dedykowane młodym ludziom?

MERYTORYCZNY SPOŁECZNIK
Wyzwania nie omijają nikogo, w żadnym wieku. Wiedzą to zarówno młode osoby, które zmagają się z chorobami, jak i nastoletni rodzice, czy też uczniowie szkół z terenów wykluczonych cyfrowo. W wielu z nas budzi to na tyle dużo emocji, że chcemy pomóc młodym osobom w ich codziennej walce o lepsze dzisiaj i jutro. Ważne jednak jest to, żeby podejść ...
WIĘCEJ
Latest_square_7885047912_fadd841953_k
Latest_square_adventure-1807524_1920

Dawać wędkę, a nie rybę. Niestandardowe pomysły na pomaganie

TO DZIAŁA
 Pomaganie jest bardzo trudne, a skuteczne niesienie pomocy jest wręcz prawdziwą sztuką. Co to jest skuteczna pomoc? To działanie, które trwale zmienia sytuację. Najczęściej do tej zmiany nie wystarczy zaangażowanie pomagającego, ale konieczne, a nawet przesądzające o powodzeniu akcji, jest z...
WIĘCEJ
Latest_square_pexels-photo-40120

Uczenie się jest sztuką. Jak się uczą społecznicy?

MERYTORYCZNY SPOŁECZNIK
Społecznicy często wcielają się w role uczących, gdy prowadzą prelekcje czy warsztaty lub w rolę osób nauczanych. Psychologowie od dawna zgłębiają procesy uczenia, starając się rozpoznawać mechanizmy skutecznego zdobywania wiedzy i umiejętności. Dzięki wiedzy na temat stylów uczenia możemy przewi...
WIĘCEJ
Latest_square_untitled

Każdy może pomagać - jak zorganizować zbiórkę odzieży dla potrzebujących?

TO DZIAŁA
Kiedy zbliżają się specjalne okazje, gdy za oknem kolejna zmiana pór roku, gdy dzieci znów urosną o kolejny rozmiar, rodziny stają przed koniecznością wymiany czy poszerzenia garderoby. Nie dla wszystkich wysiłek z tym związany będzie związany tylko z pójściem do sklepu czy zamówieniem ze sklepu ...
WIĘCEJ