Konkurs_label Logotyp
Opowiadanielokalnosci

Opowiadanie lokalności, czyli czym są archiwa społeczne?

Jaki związek może mieć gromadzenie danych z integracją lokalnej społeczności? W przypadku najnowszej kształtującej się dopiero formy dokumentowania przeszłości, czyli archiwów społecznych - bardzo dużą! 

Archiwa kojarzą nam się z rzędami zakurzonych półek, zapełnionych opasłymi tomami dokumentów, nad którymi pieczę sprawują poważne instytucje i udostępniają je tylko upoważnionym osobom. Od pewnego czasu coraz bardziej popularna staje się nowa forma gromadzenia faktów z przeszłości, czyli archiwistyka społeczna. Nie zajmuje się ona zbieraniem oficjalnych dokumentów, ale skupia się na ludzkich historiach. Jej zasoby dotyczą życia społecznego i prywatnego, a w zbieraniu danych szczególną rolę odgrywają członkowie lokalnych społeczności. To ich historie i materiały są głównym źródłem informacji. Archiwistyka społeczna polega na oddolnym gromadzeniu anegdot, opowieści, pamiątek czy zdjęć. Najcześciej pochodzą one z prywatnych zbiorów, które przez tradycyjnie pojmowaną archiwistykę były często pomijane. W jaki sposób się to odbywa? Bezpośrednio – poprzez rozmowy i spotkania z ludźmi, którzy mają do opowiedzenia ciekawe historie. 

W nowej formie gromadzenia historii, szczególną rolę odgrywają tzw. archiwiści społeczni – czyli osoby, których zadaniem jest zbieranie materiałów. Ich praca polega na kontaktowaniu się z ludźmi, którzy mają do przekazania ciekawe opowieści czy zbiory. Niekiedy wcielają się także w role detektywów. Na przykład, posiadając zdjęcie sprzed kilkudziesięciu lat, wybierają się do miejsca, w którym zostało one zrobione i szukają osób, które się na nim znajdują lub mogli je znać. W ten sposób odkrywają często przepiękne historie. Nawiązują więzi z osobami, które cieszą się, że mogą opowiedzieć komuś swoje przeżycia i pomóc poznawać świat, który już przeminął. 

Idea archiwistyki społecznej staje się coraz popularniejsza w Polsce. Ośrodek Karta, który zajmuje się jej promowaniem, oferuje wsparcie dla wszystkich, którzy chcieliby zajmować się gromadzeniem takich zbiorów lub posiadają ciekawe kolekcje i pragną się nimi podzielić. Organizowane są m.in szkolenia z prowadzenia nowoczesnego archwium społecznego, bezpłatne konsultacje, wspólne akcje promocyjne, czy też fora zrzeszające archiwistów społecznych. Oprócz tego istnieją internetowe bazy gromadzące zgłoszone zbiory. Cyfrowe Archiwum Społeczności Lokalnej (www.archiwa.org/catl) to internetowa baza danych dedykowana gromadzeniu historii związanych z życiem lokalnych społeczności. Jest stale aktualizowana i uzupełniana o najnowsze kolekcje. Każdy, kto postanowi do niej dołączyć, ma możliwość utworzenia swojej podstrony na www Cyfrowego Archiwum. Dzięki temu, społeczności zyskują za darmo swoje “miejsce” w internecie i mogą sprawnie przekazywać innym informacje o swojej działalności. 

Archiwum społeczne może powstać zarówno z inicjatywy jednej osoby, jak i stowarzyszenia czy np. gminnej bilbioteki. Oprócz tworzenia ciekawych kolekcji – tym, co najcenniejsze w tej idei jest sam proces zbierania informacji. Odkrywanie i dokumentowanie wydarzeń z przeszłości to doskonały pomysł na aktywizację i integrację otoczenia. Spotkania archiwistów społecznych są naturalną okazją do tworzenia więzi miedzypokoleniowych. Najstarsi członkowie społeczności są skarbnicą informacji i ciekawych opowieści, a młode osoby – dzięki wykorzystaniu nowych technologii – wiedzą, jak zachować je w ciekawej formie. W ten sposób, dzięki wspólnej pracy, powstaje coś unikatowego, co posłuży także kolejnym pokoleniom. 

Dla wielu lokalnych społeczności stworzenie archiwum społecznego może być początkiem budowania grupowej tożsamości. W każdym z nas na zawsze pozostają bowiem cząstki miejsc, w których się wychowaliśmy lub żyliliśmy. Nawet, jeśli były to miejsca bez bogatej tradycji czy długiej historii, jak np. współczesne blokowiska. Sam fakt, że mieszkali w nich ludzie dzielący z nami wspólne przeżycia, nadaje im unikalny charakter. Warto ocalić go od zapomnienia. 



Minimalizm. Nowa moda czy potrzeba społeczna?

MERYTORYCZNY SPOŁECZNIK
O minimalizmie robi się coraz głośniej, pojawia się także sporo polskich publikacji i blogów minimalistów. Niejednokrotnie pojawia się także opinia, że to tylko chwilowa moda. Na zweryfikowanie tego twierdzenia jest jeszcze za wcześnie, niemniej jest to dość wymagający trend i raczej trudno za nim podążać zupełnie bezrefleksyjnie. Nie da się tak...
WIĘCEJ
Latest_square_pexels-photo-207489

Givebox - czyli społeczna wymiana z szafą w tle

TO DZIAŁA
„Nie ma tu firm, sponsorów, akcji pijarowych. To miejsce postawione przez mieszkańców dla mieszkańców. Opiera się na wzajemnym zaufaniu. Zakłada, że ludzie są życzliwi i dbają o dobro wspólne.“ – tak zachęcano do skorzystania z „Jeżyckiej Szafy“, czyli pierwszego polskiego GiveBox‘a, który stanął na jednej z poznańskich ulic. Dowiedzcie się więc...
WIĘCEJ
Latest_square_pexels-photo-210892

Jak organizować inicjatywy społeczne dedykowane młodym ludziom?

MERYTORYCZNY SPOŁECZNIK
Wyzwania nie omijają nikogo, w żadnym wieku. Wiedzą to zarówno młode osoby, które zmagają się z chorobami, jak i nastoletni rodzice, czy też uczniowie szkół z terenów wykluczonych cyfrowo. W wielu z nas budzi to na tyle dużo emocji, że chcemy pomóc młodym osobom w ich codziennej walce o lepsze dzisiaj i jutro. Ważne jednak jest to, żeby podejść ...
WIĘCEJ
Latest_square_7885047912_fadd841953_k
Latest_square_adventure-1807524_1920

Dawać wędkę, a nie rybę. Niestandardowe pomysły na pomaganie

TO DZIAŁA
 Pomaganie jest bardzo trudne, a skuteczne niesienie pomocy jest wręcz prawdziwą sztuką. Co to jest skuteczna pomoc? To działanie, które trwale zmienia sytuację. Najczęściej do tej zmiany nie wystarczy zaangażowanie pomagającego, ale konieczne, a nawet przesądzające o powodzeniu akcji, jest z...
WIĘCEJ
Latest_square_pexels-photo-40120

Uczenie się jest sztuką. Jak się uczą społecznicy?

MERYTORYCZNY SPOŁECZNIK
Społecznicy często wcielają się w role uczących, gdy prowadzą prelekcje czy warsztaty lub w rolę osób nauczanych. Psychologowie od dawna zgłębiają procesy uczenia, starając się rozpoznawać mechanizmy skutecznego zdobywania wiedzy i umiejętności. Dzięki wiedzy na temat stylów uczenia możemy przewi...
WIĘCEJ
Latest_square_untitled

Każdy może pomagać - jak zorganizować zbiórkę odzieży dla potrzebujących?

TO DZIAŁA
Kiedy zbliżają się specjalne okazje, gdy za oknem kolejna zmiana pór roku, gdy dzieci znów urosną o kolejny rozmiar, rodziny stają przed koniecznością wymiany czy poszerzenia garderoby. Nie dla wszystkich wysiłek z tym związany będzie związany tylko z pójściem do sklepu czy zamówieniem ze sklepu ...
WIĘCEJ