Konkurs_label Logotyp
Empatia

Bez empatii nie ma pomagania

Skąd się bierze pomaganie? Dlaczego niektórzy z nas mają wrodzoną potrzebę wspierania potrzebujących, a inni przechodzą obok nich obojętnie? Jak tłumaczą to zjawisko psychologowie?

Niektórzy badacze obstają przy redukcjonistycznym stanowisku, widząc altruizm jako transakcję wymienną. Główne założenie psychologii ewolucyjnej w telegraficznym skrócie brzmi: pomagamy tym, którzy mogą nam się czymś odwzajemnić. Co jednak z pomocą słabszym? Zwierzętom, dzieciom, ludziom ubogim, osamotnionym i chorym, którzy nijak nie mogą nam się zrewanżować? Szerokie grono psychologów uważa, że za zachowania altruistyczne odpowiada empatia, czyli zdolność rozpoznawania myśli lub uczuć innej osoby i reagowania na nie odpowiednimi emocjami.

Za wykształcenie empatii są odpowiedzialne pierwsze więzi z matką. To ona, reagując na potrzeby dziecka, kojąc płacz, karmiąc, odpowiadając na jego stany emocjonalne, uczy je współbrzmieć z innymi. Bezpieczna więź z mamą w pierwszych latach życia decyduje o prawidłowym rozwoju tych części mózgu, które odpowiadają za empatię, a w przyszłości także za zdolność do niesienia pomocy. Z neuropsychologicznego punktu widzenia, istotną rolę w procesie empatyzowania spełniają tzw. neurony lustrzane, czyli grupa komórek nerwowych, która uaktywnia się podczas obserwowania innych. Prawdopodobnie, dzięki nim mamy zdolność do rozpoznawania intencji kierujących ludzkimi zachowaniami, dzielenia stanów emocjonalnych z osobami potrzebującymi pomocy i współczucia.

Empatia, jak większość cech psychologicznych występuje u ludzi w różnym nasileniu. Niektórzy posiadają wysoki poziom empatii, inni cierpią na deficyty w tym zakresie. Brak empatii jest cechą wspólną osób popełniających poważne przestępstwa - wszystko dlatego, że nie potrafią oni wczuć się w pozycję swoich ofiar. Głównym elementem ich terapii jest  praca nad rozwijaniem tej umiejętności. Wczuwanie się w położenie drugiej osoby i możliwość spojrzenia na daną sytuację z jej pozycji umożliwia nawiązywanie głębokich relacji i troszczenie się o innych. Jak pisze D. Batson - jeden z badaczy opisywanego zjawiska: Przyjmowanie perspektywy człowieka znajdującego się w potrzebie (...), wyobrażanie sobie jego myśli i uczuć (...) wywołuje u obserwatora współczucie i czułość, które określiliśmy jako empatyczną troskę.

Wygląda więc na to, że społecznicy działający na rzecz innych, niosący bezinteresowną pomoc, projektujący place zabaw, boiska, warsztatownie, planujący spotkania, które umożliwiają ludziom bycie blisko z innymi mają nieprzeciętnie wysoką empatię. To ona sprawia, że autorka “Domowej piekarni” (zwycięskiego projektu I edycji konkursu “Spółdzielnia pomysłów” - przyp. red.) była w stanie skrzyknąć sąsiadów, zaangażować czas i energię, by nauczyć ich wypiekać tradycyjny chleb. To dzięki niej twórcy “Papierowego teatru” przyjrzeli się potrzebom dzieciaków i zorganizowalia warsztaty dla animatorów. W II edycji konkursu empatyczny wymiar Waszych działań także wysuwa się na pierwszy plan. Tworzycie m.in. pomysły na to, jak ubarwić życie seniorom, jak integrować społeczność Waszych wsi, miast i miasteczek, by uczynić ludzi mniej samotnymi, jak wspierać rozwój dzieciaków z rodzin dotkniętych ubóstwem czy borykających się z uzależnieniami. Ponadto pozwalacie innym po prostu dobrze poczuć się ze sobą, z innymi i z własną okolicą. Byle tak dalej! Czekamy na więcej, bo w empatii siła.


Wiecie, jak w sposób twórczy wykorzystać swoją empatię? Zgłoście swój pomysł do konkursu: bit.ly/DodajProjekt
 


Jak zorganizować wspólną, zieloną przestrzeń?

TO DZIAŁA
Kawałek zieleni cieszy każdego, kiedy możliwości są skromne staramy się o zielony parapet, ukwiecony balkon, donice na tarasie. Nawet jeśli nie mieszkamy w domu z ogródkiem czasem pojawia się szansa na zieloną przestrzeń. Tyle, że wspólną, a to zawsze trochę wyzwanie, szczególnie jeśli nie znamy za dobrze swoich sąsiadów. Nie ma jednak rzeczy ni...
WIĘCEJ
Latest_square_summer-still-life-daisies-yellow

Dobre wrażenie

MERYTORYCZNY SPOŁECZNIK
Ponoć można je zrobić tylko raz. I to, jakie ono będzie ma duży wpływ na to, jak będziemy postrzegani przez innych. O tym dlaczego warto jest zadbać o to, żeby zrobić dobre pierwsze wrażenie, słów kilka. Czas jaki mamy na to, aby wywrzeć to kluczowe wrażenie, jest wyjątkowo krótki. Niektóre badania wskazują na to, że mieści się on w 11 sekundach...
WIĘCEJ
Latest_square_pexels-photo-541523

8 porad jak dobrze wykorzystać wakacje

PRAKTYCZNE PORADY
Społecznik też człowiek i odpocząć musi. Osoby bardzo aktywne, które wiele swoich działań i uwagi kierują na innych, często mają problem z odpoczynkiem. Ale przecież sposobów na spędzenie wakacji jest mnóstwo, trzeba tylko znaleźć odpowiedni dla siebie. Nie podpowiadamy pięknych miejsc na urlop, bo takich poradników jest wiele, ale mamy kilka pr...
WIĘCEJ
Latest_square_pexels-photo-297755
Latest_square_spvi_zwyciezcy-1

Podsumowanie VI edycji "Spółdzielni Pomysłów"

TO DZIAŁA
VI edycja „Spółdzielni Pomysłów” za nami. Kilka dni temu poznaliśmy zwycięskie projekty. Zostały nimi: ”Alchemia Czasu. 660 lat historii Krzepic” (bit.ly/2uBkLa6) autorstwa Radosława Hermana , „Nasz Tajemniczy Ogród” (bit.ly/2tDoLpg) , który stworzył Adam Bąk  oraz „Bezpieczna Przystań” (bit.ly/2...
WIĘCEJ
Latest_square_pexels-photo-493521

Wakacje dla małych odkrywców

TO DZIAŁA
Wakacje to taki fajny czas, kiedy dzieci niekoniecznie są podzielone na grupy ze względu na wiek, starsze bawią się z młodszymi i wiele od siebie uczą. Postarajmy się zachęcać dzieci do wspólnych zabaw i odkrywania świata w zróżnicowanych wiekowo grupach, do czego nie mają okazji w naszym systemi...
WIĘCEJ
Latest_square_5

MISZ-MASZ-społeczne koło muzyczno-artystyczne dla dzieci niepełnosprawnych

TO DZIAŁA
Często znalezienie pasji wcale nie jest takie łatwe, jak się może wydawać. W końcu nikt nie wie od razu w czym jest dobry, albo co tak naprawdę go interesuje. Konieczne jest próbowanie i otwartość na to co nowe i nieznane. Jednak, gdy już to swoje hobby odnajdziemy, wtedy zazwyczaj chcemy mu się ...
WIĘCEJ